ผู้ตายมีหนี้ ลูกหรือคู่สมรสต้องจ่ายแทนไหม?
ไม่ต้องรับเป็นหนี้ส่วนตัวเพียงเพราะเป็นทายาท หลักกฎหมายจำกัดความรับผิดไว้ไม่เกินทรัพย์มรดกที่ได้รับ ตัวอย่างเช่น ได้มรดกสุทธิหนึ่งแสนบาท ย่อมไม่ควรถูกบังคับให้ชำระหนี้กองมรดกเกินขอบเขตนั้นจากเงินส่วนตัว
แต่ถ้าทายาทเป็นผู้กู้ร่วม ผู้ค้ำประกัน หรือลงนามรับสภาพหนี้ใหม่ ความรับผิดเกิดจากฐานนั้นแยกจากการเป็นทายาท ต้องอ่านสัญญาเดิมก่อนเจรจากับเจ้าหนี้
หนี้ประเภทใดอยู่ในกองมรดก?
หนี้เงินกู้ บัตรเครดิต ภาษี ค่าเช่า ค่าสินค้า ค่ารักษา หรือหนี้ตามคำพิพากษาอาจยังคงอยู่ หากไม่เป็นหน้าที่เฉพาะตัวและยังไม่ขาดอายุความ ส่วนภาระบางอย่างสิ้นไปเพราะผูกกับตัวผู้ตาย ต้องดูสัญญาและกฎหมายเฉพาะ
| กรณี | จุดที่ต้องตรวจ |
|---|
| สินเชื่อบ้านหรือรถ | หลักประกัน ผู้กู้ร่วม และประกันสินเชื่อ |
| บัตรเครดิต | statement สัญญา ดอกเบี้ย และรายการหลังเสียชีวิต |
| หนี้ไม่มีสัญญา | หลักฐานโอน ข้อความ และวัตถุประสงค์ของเงิน |
| หนี้ภาษี | การประเมินและหน้าที่ของกองมรดก |
| ผู้ตายเป็นผู้ค้ำ | เงื่อนไขค้ำ การผิดนัด และการบอกกล่าว |
เจ้าหนี้ฟ้องใคร?
หากมีผู้จัดการมรดก เจ้าหนี้มักเรียกร้องต่อผู้จัดการในฐานะผู้แทนกองมรดก หากยังไม่มี อาจต้องฟ้องทายาทหรือขอตั้งผู้จัดการมรดกตามความจำเป็น การระบุคู่ความและยอดเรียกต้องสอดคล้องกับทรัพย์ที่ตกทอด ไม่ควรเรียกทายาทเกินขอบเขตโดยไม่มีฐานความรับผิดส่วนตัว
เจ้าหนี้ต้องฟ้องภายในกี่ปี?
ต้องดูทั้งอายุความของหนี้เดิมและอายุความที่เกี่ยวกับการเรียกร้องต่อกองมรดก จุดเริ่มนับอาจสัมพันธ์กับวันถึงกำหนดชำระ วันเสียชีวิต และวันที่รู้หรือควรรู้ เจ้าหนี้ไม่ควรรอเพียงเพราะครอบครัวยังไม่ได้ตั้งผู้จัดการมรดก ส่วนทายาทก็ไม่ควรรับรองยอดหนี้หรือชำระบางส่วนโดยไม่ตรวจ เพราะอาจมีผลต่อข้อโต้แย้ง
แบ่งมรดกไปแล้ว เจ้าหนี้ยังตามได้ไหม?
อาจตามเรียกจากผู้รับทรัพย์ได้ภายในสิทธิและกำหนดเวลา เพราะหนี้ต้องชำระก่อนแบ่ง ผู้จัดการมรดกที่แบ่งโดยไม่กันเงินชำระหนี้อาจต้องชี้แจง การรีบโอนทรัพย์หนีเจ้าหนี้ยังเสี่ยงถูกเพิกถอนและเกิดค่าใช้จ่ายคดีเพิ่ม
เจ้าหนี้ส่งหนังสือมา ทายาทควรทำอย่างไร?
- ขอสัญญา ยอดเงินต้น ดอกเบี้ย และประวัติชำระ
- ตรวจอายุความ หลักประกัน ผู้กู้ร่วม ผู้ค้ำ และประกัน
- ทำบัญชีทรัพย์มรดกตามราคาที่พิสูจน์ได้
- ตอบในฐานะทายาทหรือผู้จัดการมรดก โดยไม่รับสภาพเกินข้อเท็จจริง
- กันทรัพย์ไว้จนกว่าหนี้ที่มีเหตุผลจะได้รับการชำระหรือยุติ
ทายาทสละมรดกเพื่อไม่รับหนี้ได้ไหม?
การสละมรดกต้องทำตามแบบและมีผลต่อทั้งสิทธิ ไม่ใช่เลือกสละเฉพาะหนี้แต่เก็บทรัพย์ไว้ การสละอาจกระทบผู้สืบสันดานและเจ้าหนี้ส่วนตัวของทายาท จึงควรเห็นบัญชีทรัพย์และหนี้ก่อนตัดสินใจ ไม่ควรโอนทรัพย์ออกแล้วค่อยอ้างว่าสละ
อ่านเรื่อง มรดกติดจำนอง และ อายุความคดีมรดก หากต้องการตรวจหนี้เทียบมูลค่ากองมรดก ดู บริการคดีมรดก ติดต่อ 081-327-8551, LINE @995iqtpa หรือ นัดปรึกษา
บทความนี้เป็นข้อมูลทั่วไป หนี้และอายุความต้องตรวจจากสัญญาและเหตุการณ์จริง
ข้อกฎหมายที่เกี่ยวข้อง
ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์
- มาตรา 1601 กำหนดว่าทายาทไม่ต้องรับผิดเกินกว่าทรัพย์มรดกที่ตกทอดแก่ตน
- ผู้จัดการมรดกต้องรวบรวมทรัพย์ ชำระหนี้และค่าใช้จ่าย ก่อนแบ่งทรัพย์สุทธิ
- อายุความของเจ้าหนี้ต้องพิจารณาทั้งมูลหนี้เดิมและบทเกี่ยวกับกองมรดก
ผู้ได้รับหนังสือทวงถามควรเก็บซอง วันรับ และเอกสารทั้งหมดเพื่อประเมินกำหนดเวลาอย่างถูกต้อง
คำถามที่พบบ่อย
หนี้พ่อแม่ตกเป็นของลูกไหม?
ไม่เป็นหนี้ส่วนตัวเพราะความเป็นลูก แต่กองมรดกต้องชำระหนี้ และลูกที่รับมรดกรับผิดไม่เกินมูลค่าที่ได้รับ
ไม่มีมรดกเลยต้องจ่ายหนี้ไหม?
โดยหลักไม่ต้องในฐานะทายาท แต่ต้องตรวจว่าตนเป็นผู้กู้ร่วม ผู้ค้ำ หรือมีความรับผิดฐานอื่นหรือไม่
เจ้าหนี้บัตรเครดิตยึดบ้านมรดกได้ไหม?
อาจบังคับจากทรัพย์กองมรดกตามกระบวนการ หากพิสูจน์หนี้และยังไม่ขาดอายุความ
ทายาทแบ่งเงินหมดแล้วทำอย่างไร?
เจ้าหนี้อาจเรียกจากผู้รับภายในขอบเขตสิทธิ และผู้จัดการมรดกอาจต้องชี้แจง
สละมรดกแล้วไม่ต้องรับหนี้ใช่ไหม?
การสละต้องถูกแบบและมีผลทั้งสิทธิ ต้องตรวจผลต่อบุคคลอื่นและไม่สามารถเก็บทรัพย์บางส่วนไว้
ผู้เขียน
นายเอกราช ทิพย์แมม
คดีครอบครัว มรดก และหนี้สิน
สาขาที่เชี่ยวชาญ: ครอบครัว · มรดกและพินัยกรรม · หนี้สินและบังคับคดี
ดูประวัติทีมทนายความ →
บทความนี้เป็นความรู้กฎหมายทั่วไปเพื่อความเข้าใจเบื้องต้น ไม่ใช่คำปรึกษาทางกฎหมายเฉพาะคดี ผลทางกฎหมายขึ้นอยู่กับข้อเท็จจริง เอกสาร และพยานหลักฐานของแต่ละกรณี ควรปรึกษาทนายความเพื่อประเมินเรื่องของท่านโดยเฉพาะ