แชท LINE ถูกลบ หลักฐานเงินกู้ยังใช้ส่วนไหนได้บ้าง

แชท LINE ถูกลบหลังเปลี่ยนเครื่องอาจทำให้ข้อความขอยืมเงินหายไปทั้งช่วง แต่สลิปยังอยู่ บทความนี้ช่วยแยกสิ่งที่ควรเก็บทันที สิ่งที่อาจเรียกคืนได้ตามระบบ และข้อมูลที่ต้องประเมินก่อนใช้บริการตรวจหลักฐานและออกหนังสือบอกกล่าวทวงถาม

แชท LINE ถูกลบ ยังพิสูจน์เงินกู้ได้หรือไม่

ยังต้องตรวจหลักฐานที่เหลือทั้งหมด ไม่อาจตอบจากการมีหรือไม่มีห้องแชทอย่างเดียว หากกู้เงินเกิน 2,000 บาท ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 653 กำหนดเรื่องหลักฐานเป็นหนังสือลงลายมือชื่อผู้ยืมสำหรับการฟ้องบังคับคดี ข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์อาจทำหน้าที่นี้ได้ แต่ต้องพิจารณาข้อความและการระบุตัวผู้แสดงเจตนาด้วย

พระราชบัญญัติว่าด้วยธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ มาตรา 8 วางเงื่อนไขเรื่องข้อมูลที่เข้าถึงและนำกลับมาใช้ได้ มาตรา 9 เกี่ยวกับลายมือชื่ออิเล็กทรอนิกส์ ส่วนมาตรา 11 ให้ชั่งน้ำหนักความน่าเชื่อถือของข้อมูล การเก็บรักษา และการระบุผู้ส่ง จึงมีคำถามสองชั้น คือข้อมูลนั้นรับฟังได้หรือไม่ และเมื่อรับฟังแล้วพิสูจน์ข้อที่ต้องการได้มากเพียงใด

1. ตรวจว่ามีข้อความระบุการยืม จำนวนเงิน และหน้าที่คืนหลงเหลืออยู่ที่ใด เช่น อีเมลหรือบทสนทนาอีกช่องทาง
2. เชื่อมบัญชีผู้สนทนากับบุคคลจริงจากข้อมูลที่ได้มาโดยชอบ ไม่อาศัยชื่อเล่นหรือรูปโปรไฟล์เพียงอย่างเดียว
3. เทียบข้อความกับการส่งมอบเงินจริงและรายการคืนเงิน เพื่อไม่ให้ปะปนกับเงินให้เปล่าหรือค่าซื้อสินค้า
4. แยกต้นฉบับที่ยังเปิดตรวจได้ สำเนาภาพ และข้อความที่มีคนพิมพ์เล่าภายหลัง เพราะน้ำหนักไม่เท่ากัน

ตัวอย่างสมมติ เจ้าหนี้โอน 45,000 บาท มีสลิปครบ แต่แชทขอยืมถูกลบ ในคอมพิวเตอร์ยังมีข้อความจากบัญชีเดิมว่า “ยอดที่ยืมเหลือ 30,000 จะคืนสิ้นเดือน” พร้อมรายการคืน 15,000 บาท ข้อมูลนี้ควรเก็บทั้งบริบทและที่มาเพื่อประเมินร่วมกัน ไม่ควรตัดเฉพาะประโยคแล้วสรุปว่าชนะคดีแน่นอน หรือเติมข้อความขอยืมที่หายไปด้วยการพิมพ์จำลอง

หากเหลือเพียงสลิป สลิปช่วยแสดงการโอนแต่ไม่ได้ตอบเองว่าเป็นเงินกู้ อ่านหลักฐาน 6 กลุ่มเมื่อไม่มีสัญญากู้ยืม เพื่อแยกหน้าที่ของเอกสารแต่ละชนิดก่อนเรียกร้อง

กู้แชท LINE คืนได้ไหม ขึ้นกับสิ่งที่สำรองไว้

การเรียกคืนขึ้นกับวิธีสำรอง ช่วงเวลาที่สำรอง และเงื่อนไขของอุปกรณ์ ไม่ใช่บริการที่รับรองผลได้ทุกกรณี ศูนย์ช่วยเหลือ LINE ระบุว่าข้อมูลบางกรณีที่ถูกลบไปไม่สามารถเรียกคืนได้ และการสำรองหลังลบไม่ทำให้ข้อความก่อนลบกลับมา

เปลี่ยนเครื่องแต่เครื่องเดิมยังอยู่

ให้รักษาเครื่องเดิมและตรวจข้อมูลที่ยังเข้าถึงได้ก่อนล้างเครื่องหรือส่งต่อ บันทึกวันที่เปลี่ยนเครื่องและสิ่งที่เคยทำไว้ หากจะโอนย้ายหรือเรียกคืน ให้ใช้ขั้นตอนล่าสุดของผู้ให้บริการที่ตรงกับระบบปฏิบัติการ ไม่ลองถอนติดตั้งซ้ำเพียงเพราะมีผู้แนะนำในความคิดเห็นออนไลน์

มีไฟล์ข้อความ แต่ไม่มีห้องแชทเดิม

ไฟล์ส่งออกแบบ .txt เป็นอีกชุดข้อมูลที่ควรรักษาไว้ แต่ LINE ระบุว่าใช้กู้คืนห้องแชทไม่ได้ ในทางคดีต้องอธิบายว่าได้ไฟล์จากอุปกรณ์ใด ใครส่งออก และมีเอกสารอื่นยืนยันหรือไม่ เพราะไฟล์ข้อความที่แก้ไขได้ง่ายไม่ควรถูกเสนอเสมือนต้นฉบับที่ตรวจสอบแล้ว

ข้อมูลอยู่ในเครื่องของคู่กรณีหรือคนอื่น

ขอให้เจ้าของข้อมูลส่งสำเนาโดยสมัครใจได้ แต่ไม่ควรขอรหัสผ่าน เข้าบัญชีแทน หรือใช้โปรแกรมเข้าถึงโดยไม่มีสิทธิ หากมีคดีแล้วและจำเป็นต้องขอข้อมูลจากบุคคลภายนอก ให้ประเมินช่องทางตามกระบวนพิจารณา ไม่ถือว่าผู้ให้บริการมีข้อมูลย้อนหลังครบทุกข้อความ

เลนส์ทนายยอดทิพย์ธรรม: กู้ไฟล์ได้ยังไม่จบเรื่องหนี้

คนมักเข้าใจว่า ถ้ามีร้านกู้ข้อมูลนำแชทกลับมาได้ ศาลต้องเชื่อทุกข้อความ และหากกู้ไม่ได้ก็หมดสิทธิเรียกเงินทันที

กฎหมายมองว่า ต้องตรวจทั้งความแท้จริง ความครบถ้วน ตัวบุคคล และเงื่อนไขของนิติสัมพันธ์ การมีไฟล์เป็นเพียงจุดเริ่มของการพิสูจน์ ส่วนหลักฐานอื่นอาจยังมีความหมายแม้ห้องแชทหนึ่งหายไป

จุดเสี่ยงจริง คือการทดลองกู้จนข้อมูลเดิมเปลี่ยน การส่งเครื่องที่มีข้อมูลส่วนตัวทั้งหมดให้ผู้รับงานโดยไม่กำหนดขอบเขต และการรอผลกู้จนเลยกำหนดทางกฎหมาย ควรแยกการรักษาพยานหลักฐานกับการติดตามหนี้ให้ดำเนินควบคู่กัน

มองสองฝั่ง: ผู้ถือภาพแชทกับผู้ถูกอ้างข้อความ

ทั้งสองฝ่ายควรเปิดช่องตรวจบริบทและรายการเงิน แทนการเลือกเฉพาะประโยคที่เป็นประโยชน์แก่ตน

การเปลี่ยนชื่อบัญชีหรือรูปโปรไฟล์ไม่ใช่ข้อพิสูจน์เด็ดขาดว่าเป็นคนละคนหรือคนเดิม ต้องดูข้อมูลแวดล้อมและประวัติการติดต่อประกอบ

เวลา: รอกู้ข้อมูลทำให้อายุความหยุดหรือไม่

การส่งเครื่องกู้ข้อมูลหรือรอคำตอบจากฝ่ายช่วยเหลือไม่ได้ทำให้อายุความหยุดโดยตัวมันเอง ต้องแยกวันกู้เงิน วันครบกำหนด วันชำระบางส่วน และวันที่มีการกระทำซึ่งอาจสะดุดหยุดลงตามมาตรา 193/14

สิทธิเรียกร้องที่ไม่มีอายุความเฉพาะใช้หลักทั่วไป 10 ปีตามมาตรา 193/30 แต่ดอกเบี้ยและเงินต้นที่ผ่อนเป็นงวดอยู่ในกลุ่มที่ต้องตรวจมาตรา 193/33 เรื่อง 5 ปี จึงไม่ควรบอกว่าแชทหายแล้วมีเวลาอีก 10 ปีนับจากวันที่ค้นพบปัญหา จุดเริ่มนับสัมพันธ์กับวันที่อาจบังคับสิทธิได้ตามกฎหมาย

ใช้เครื่องมือช่วยคำนวณกำหนดเวลา เป็นตัวช่วยจัดข้อมูล แล้วให้ตรวจเงื่อนไขจริงอีกครั้ง หากใกล้กำหนด ควรประเมินแนวทางคดีจากหลักฐานที่มี ไม่รอข้อมูลที่ยังไม่ทราบว่าจะหาได้หรือไม่

เงิน: ค่ากู้ข้อมูลควรเทียบกับอะไร

ควรเทียบค่าใช้จ่ายกับประเด็นที่ข้อมูลนั้นจะช่วยพิสูจน์และโอกาสได้รับชำระ ไม่เทียบกับยอดหนี้เพียงตัวเดียว ขอขอบเขตงานกู้ข้อมูลเป็นลายลักษณ์อักษร เช่น ตรวจได้อย่างไร ส่งมอบอะไร และคิดค่าใช้จ่ายในกรณีไม่พบข้อมูลหรือไม่

ตัวอย่างสมมติ เงินโอนเดิม 45,000 บาท มีเงินคืนที่ตรวจแล้ว 15,000 บาท ยอดเงินต้นที่ต้องสอบทานจึงเป็น 30,000 บาท ไม่ใช่ 45,000 บาท การกู้ข้อความขอยืมอาจช่วยเรื่องที่มาหนี้ แต่ไม่ยกเลิกหน้าที่หักเงินคืน และไม่ทำให้ค่ากู้ข้อมูลทุกบาทกลายเป็นหนี้ของอีกฝ่ายโดยอัตโนมัติ

ก่อนใช้บริการร่างโนติสจากพยานหลักฐานที่เหลือ ให้แยกเงินต้น ดอกเบี้ยที่มีฐานเรียก และค่าใช้จ่ายของเจ้าหนี้ออกจากกัน หากข้อกฎหมายของหนี้ยังไม่ครบ การเพิ่มค่าใช้จ่ายทางเทคนิคอย่างเดียวอาจไม่แก้จุดอ่อนของคดี

หลักฐาน: เก็บแชทและสลิปอย่างไรให้ตรวจต่อได้

เก็บทั้งข้อมูลต้นทางและสำเนาทำงาน พร้อมบันทึกที่มาเพื่อให้ผู้ตรวจไล่กลับไปยังเหตุการณ์จริงได้

• ถ่ายหรือส่งออกข้อมูลที่ยังเห็น โดยมีช่วงก่อนและหลังประโยคสำคัญ วันเวลา และข้อมูลบัญชีที่เชื่อมกับคู่กรณี
• รักษาไฟล์ต้นฉบับแยกจากไฟล์ที่ขีดเส้นหรือปิดข้อมูลเพื่อส่งให้ผู้อื่น และตั้งชื่อสำเนาให้แยกออก
• เก็บรายการเดินบัญชีหรือหลักฐานจากธนาคารร่วมกับภาพสลิป โดยตรวจเลขอ้างอิงและผู้รับเงินจริง
• ทำบันทึกว่าใช้เครื่องใด ใครเก็บข้อมูล เมื่อใด มีการย้ายเครื่องหรือกู้ข้อมูลอย่างไร โดยเขียนตามจริง
• รวบรวมอีเมล เอกสารลงชื่อ ข้อความนัดชำระ และหลักฐานคืนเงินที่อยู่คนละช่องทาง
• สำรองในที่ที่ควบคุมสิทธิการเข้าถึงได้ และตรวจว่าเปิดไฟล์ได้จริงก่อนลบหรือเปลี่ยนเครื่อง

หากต้องส่งภาพที่ปกปิดข้อมูลบุคคลอื่น ให้ทำบนสำเนาและระบุว่าปกปิดส่วนใด อย่าส่งสำเนานั้นแทนต้นฉบับโดยไม่บอก การเก็บละเอียดช่วยให้ประเมินได้ แต่ยังไม่ใช่คำรับรองว่าศาลจะให้น้ำหนักตามที่ฝ่ายส่งต้องการ

กฎหมายข้างเคียง: เข้าถึงข้อมูลกับเผยแพร่เป็นคนละเรื่อง

การมีสิทธิเรียกเงินไม่ทำให้มีสิทธิเข้าบัญชีหรืออุปกรณ์ของผู้อื่นโดยพลการ หากมีข้อพิพาทเรื่องการเข้าถึงหรือแก้ข้อมูล ควรแยกไปประเมินกับงานกฎหมายอาญา ตามข้อเท็จจริง ไม่ใช้วิธีดังกล่าวเป็นเครื่องมือทวงเงิน

สำหรับธุรกิจที่เก็บข้อมูลลูกค้าหรือส่งเครื่องให้ผู้รับจ้างกู้ข้อมูล ควรกำหนดขอบเขตการเข้าถึง ความลับ และการคืนหรือลบข้อมูลกับผู้รับงาน ประเด็นนี้เกี่ยวกับการจัดการข้อมูลส่วนบุคคลขององค์กร การนำภาพแชทไปลงสื่อสังคมเพื่อกดดันเป็นอีกการใช้ข้อมูลหนึ่ง ไม่ใช่ผลตามธรรมชาติของการเก็บไว้ดำเนินคดี

ทางไปต่อ: รักษาข้อมูลที่เหลือก่อนเรียกร้อง

เริ่มจากเก็บสิ่งที่ตรวจได้วันนี้ แล้วจึงตัดสินใจว่าต้องกู้ข้อมูลเพิ่มหรือดำเนินการจากหลักฐานที่มี

1. หยุดล้างเครื่องหรือทดลองแก้ปัญหาที่อาจทับข้อมูลเดิม และจดสิ่งที่ได้ทำไปแล้ว
2. แยกข้อมูลต้นฉบับ สำเนา และข้อความจากความทรงจำออกคนละส่วน
3. ทำบัญชีเงินโอนและเงินคืน พร้อมวันครบกำหนดที่อ้างได้
4. อ่านเงื่อนไขข้อมูลแชทหายของ LINE ให้ตรงกับอุปกรณ์ก่อนดำเนินการ
5. ประเมินข้อกฎหมาย หลักฐานที่ขาด และกำหนดเวลา ก่อนเลือกระหว่างสอบทาน เจรจา หรือใช้กระบวนการศาล

ควรให้ทนายดูเมื่ออีกฝ่ายปฏิเสธว่าเป็นเจ้าของบัญชี มีข้อกล่าวหาว่าแก้ภาพ ยอดที่โอนกับยอดรับสภาพไม่ตรงกัน หรือกำหนดฟ้องใกล้ถึง หากคุณอยู่ในกรณีนี้ เตรียมเครื่องหรือไฟล์ต้นฉบับ รายการโอน และเส้นเวลา เพื่อให้ทนายประเมินก่อนออกหนังสือทวงถาม และติดต่อสำนักงานยอดทิพย์ธรรม เพื่อนัดตรวจเอกสาร

ผู้เขียน นายเอกราช ทิพย์แมม คดีครอบครัว มรดก และหนี้สิน

สาขาที่เชี่ยวชาญ: ครอบครัว · มรดกและพินัยกรรม · หนี้สินและบังคับคดี

ดูประวัติทีมทนายความ →

บทความนี้เป็นความรู้กฎหมายทั่วไปเพื่อความเข้าใจเบื้องต้น ไม่ใช่คำปรึกษาทางกฎหมายเฉพาะคดี ผลทางกฎหมายขึ้นอยู่กับข้อเท็จจริง เอกสาร และพยานหลักฐานของแต่ละกรณี ควรปรึกษาทนายความเพื่อประเมินเรื่องของท่านโดยเฉพาะ