คู่ค้าทำข้อมูลรั่ว เรียกค่าเสียหายคืนได้ไหม และต้องพิสูจน์อะไร

สำหรับประเด็น “คู่ค้าทำข้อมูลรั่ว” ต้องเริ่มจากข้อเท็จจริงของงานที่จะทำ บทความนี้อธิบายเงื่อนไขที่ทำให้คำตอบต่างกัน พร้อมวิธีตัดสินใจและหลักฐานที่ควรเตรียมก่อนเกิดข้อร้องเรียน

สถานการณ์แบบใดให้คำตอบต่างกัน

ตัวอย่างต่อไปนี้เป็นกรณีสมมติเพื่ออธิบายหลัก ไม่ใช่การเปิดเผยข้อมูลลูกความหรือคำพิพากษา

• ผู้ให้บริการไม่ปิดสิทธิพนักงานที่ลาออกตามคำสั่ง ต้องเชื่อมคำสั่งกับการใช้บัญชีและเหตุรั่ว
• บริษัทเองตั้งลิงก์สาธารณะ อาจมีประเด็นความผิดร่วมและมาตรการของทั้งสองฝ่าย
• ค่าใช้จ่ายปรับปรุงระบบใหม่ทั้งองค์กรเกินส่วนที่แก้เหตุ ต้องแยกจากค่าใช้จ่ายจำเป็นในการระงับความเสียหาย

ควรตัดสินใจตามลำดับใด

เก็บหลักฐานเหตุและสงวนสิทธิควบคู่การกักเหตุ จัดตารางข้อผิดสัญญา พยานหลักฐาน และรายการเสียหาย จากนั้นตรวจเพดานรับผิด เงื่อนไขแจ้งข้อเรียกร้อง อายุความ และช่องทางระงับข้อพิพาทที่ใช้จริง

คู่ค้าทำข้อมูลรั่ว ต้องจัดชุดเรียกร้องอย่างไร

เริ่มที่หน้าที่ที่ผิด

ระบุข้อสัญญา คำสั่ง หรือมาตรการที่คู่ค้าต้องทำ เทียบกับ Log และรายงานเหตุ อย่าเขียนเพียงว่าคู่ค้าประมาทโดยไม่มีข้อเท็จจริง

เชื่อมเหตุสัมพันธ์

อธิบายว่าการกระทำนั้นเปิดช่องอย่างไร ข้อมูลใดได้รับผลและเหตุใดค่าใช้จ่ายจึงจำเป็น แยกข้อสรุปผู้เชี่ยวชาญออกจากสมมติฐานที่ยังพิสูจน์ไม่ได้

แยกบัญชีค่าเสียหาย

ทำรายการค่าเก็บหลักฐาน กักเหตุ กู้ข้อมูล แจ้งบุคคล และบริการทางกฎหมาย พร้อมผู้อนุมัติและใบเสร็จ ส่วนเสียโอกาสหรือชื่อเสียงต้องมีหลักฐานเฉพาะ ไม่ใส่ยอดประมาณลอย ๆ

รักษาทางเจรจาและทางคดี

หนังสือเรียกร้องควรระบุข้อเท็จจริงที่ยืนยันได้ รายการที่ยังรอตรวจ และการสงวนสิทธิ ตรวจข้ออนุญาโตตุลาการหรือเขตอำนาจก่อนดำเนินการ ไม่รับรองว่าอายุความถูกหยุดเพียงเพราะส่งหนังสือ

ฐานกฎหมายและขอบเขตที่ต้องแยก

ป.พ.พ. มาตรา 222 แยกความเสียหายตามปกติจากการไม่ชำระหนี้กับความเสียหายจากพฤติการณ์พิเศษที่มีเงื่อนไขเรื่องการคาดเห็น มาตรา 223 เกี่ยวข้องกับความผิดของฝ่ายผู้เสียหายและการป้องกันความเสียหาย ส่วนสิทธิของเจ้าของข้อมูลตาม PDPA มาตรา 77 เป็นอีกประเด็นหนึ่ง ต้องไม่ปนกับข้อเรียกร้องของบริษัทต่อคู่ค้า

อ่านตัวบท พระราชบัญญัติคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. 2562 ประกอบการพิจารณาหน้าที่ของแต่ละฝ่าย

ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ ฉบับสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาที่เผยแพร่โดยหน่วยงานรัฐ ใช้ตรวจหลักสัญญาและค่าเสียหายที่กล่าวถึง

เลนส์ทนายยอดทิพย์ธรรม: ถ้าพลาดแล้วเรื่องไปทางใด

ถ้าบริษัทไม่ลดความเสียหายหรือทำลาย Log อาจเสียเปรียบในการพิสูจน์ คู่ค้าอาจโต้ว่าเหตุเกิดจากการตั้งค่าของบริษัทหรือค่าใช้จ่ายสูงเกินจำเป็น จึงต้องเก็บการตัดสินใจและทางเลือกที่พิจารณาในเวลานั้น

เมื่อได้รับหนังสือหรือข้อเรียกร้อง ให้ตรวจผู้ส่ง ประเด็นที่ถามและกำหนดตอบจากเอกสารจริง รักษาข้อมูลต้นฉบับที่เกี่ยวข้อง พร้อมแยกข้อเท็จจริงที่ยืนยันได้ออกจากประเด็นที่ยังสอบสวน การแก้ปัญหาปัจจุบันควรทำควบคู่กับการเตรียมชี้แจง โดยไม่แก้บันทึกเก่าให้คลาดจากเหตุการณ์

หลักฐานที่ต้องเก็บและวิธีจัดให้ใช้ได้จริง

• สัญญาและคำสั่งที่แสดงหน้าที่คู่ค้า
• Log ต้นฉบับพร้อมผู้เก็บ เวลา และการส่งต่อหลักฐาน
• รายงานเหตุที่แยกข้อเท็จจริงออกจากข้อสันนิษฐาน
• บัญชีค่าเสียหาย ใบเสร็จ และเหตุผลอนุมัติค่าใช้จ่าย

จุดที่ควรตรวจเพิ่มคือสัญญาและคำสั่งที่แสดงหน้าที่คู่ค้า เอกสารนี้ตอบได้เฉพาะข้อเท็จจริงที่มีการตรวจและรับรองไว้ หากอีกฝ่ายโต้แย้งว่างานจริงต่างจากเอกสาร ให้ใช้ข้อมูลจากระบบและผู้ปฏิบัติงานตรวจเทียบ ไม่สรุปว่ามีเอกสารแล้วจึงถูกต้องทุกขั้นตอน กรณีที่หลักฐานขัดกัน ควรเก็บทั้งสองชุดไว้พร้อมบันทึกเหตุที่ตรวจพบ เพื่อให้ผู้รับผิดชอบประเมินอย่างครบถ้วนและไม่ตัดข้อมูลที่เสียเปรียบออกจากแฟ้ม

ให้เจ้าของงานระบุผู้จัดทำ ผู้ตรวจรับ วันที่และเวอร์ชัน เก็บต้นฉบับในพื้นที่ที่จำกัดสิทธิตามหน้าที่ ส่วนสำเนาสำหรับตรวจควรปกปิดข้อมูลที่ไม่เกี่ยวข้อง ระยะเก็บต้องสัมพันธ์กับวัตถุประสงค์ หน้าที่ตามกฎหมายและสิทธิเรียกร้องที่เกี่ยวข้อง หากมีข้อพิพาทให้ประเมินการพักทำลายเฉพาะข้อมูลที่จำเป็น พร้อมกำหนดผู้ทบทวน ไม่เก็บทุกอย่างตลอดไป

นำไปใช้กับทีมงานอย่างไร

คนที่ต้องร่วมตัดสินใจ

เจ้าของบริการควรยืนยันว่าข้อมูลใดต้องส่งและผลหากระบบหยุด ฝ่ายเทคนิคตรวจว่ามาตรการทำงานจริง ฝ่ายจัดซื้อรักษาเงื่อนไขที่ตกลง ส่วนฝ่ายกฎหมายตรวจบทบาทและสิทธิ อย่าให้การรับรองของแผนกเดียวครอบข้อเท็จจริงที่แผนกนั้นไม่ได้ตรวจ

แยกสิ่งที่ทราบกับสิ่งที่คู่ค้ายังไม่ตอบ

ในบันทึกตรวจให้ระบุข้อเท็จจริงที่มีหลักฐาน ข้อมูลที่ยังรอ และผลต่อการตัดสินใจแยกกัน หากต้องเปิดใช้งานก่อนแก้ครบ ให้จำกัดข้อมูลหรือสิทธิ พร้อมผู้อนุมัติและวันทบทวนที่ชัดเจน การเงียบของคู่ค้าไม่ใช่การยืนยันว่าความเสี่ยงไม่มี

ตรวจภาคปฏิบัติก่อนถือว่าปิดงาน

ให้ทีมที่ต้องลงมือสาธิตขั้นตอนสำคัญด้วยข้อมูลทดสอบ บันทึกผลที่ทำได้และข้อจำกัด หากเอกสารสัญญารับรองมากกว่าระบบทำได้ ต้องแก้ทั้งเงื่อนไขและวิธีปฏิบัติ ไม่ทำเครื่องหมายผ่านเพียงเพราะมีลายเซ็นครบ

แผนลงมือวันนี้ ภายใน 7 วันและ 30 วัน

ช่วงเวลาต่อไปนี้เป็นตัวอย่างแผนจัดงานภายใน ไม่ใช่กำหนดตามกฎหมาย และไม่เลื่อนหน้าที่เร่งด่วนที่ต้องทำก่อน

ช่วงงาน	งานที่มอบหมาย	สิ่งที่ใช้ตรวจรับ
วันนี้	ส่งคำขอรักษาหลักฐานและเก็บต้นฉบับในพื้นที่จำกัดสิทธิ	ขอบเขตงานและผู้รับผิดชอบ
ภายใน 7 วัน	จัดตารางเหตุสัมพันธ์และตรวจเงื่อนไขแจ้งข้อเรียกร้อง	ข้อค้นพบและรายการที่ต้องแก้
ภายใน 30 วัน	ทบทวนยอดเสียหายกับทนายและเลือกทางเจรจาหรือดำเนินคดีตามข้อเท็จจริง	ผลตรวจหรือทดสอบและงานที่ยังค้าง

ข้อผิดพลาดที่ควรหลีกเลี่ยง

อย่าเซ็นเอกสารรับค่าบริการคืนแล้วสละสิทธิทั้งหมดโดยยังไม่รู้ขอบเขตความเสียหาย และอย่ารอเจรจาจนพ้นกำหนดที่กฎหมายหรือสัญญาใช้บังคับ

อ่านต่อและจัดระบบให้เหมาะกับองค์กร

ภาพรวมของเรื่องนี้อยู่ในคู่มือจัดการคู่ค้าและ DPA สำหรับองค์กร ก่อนส่งข้อมูลจนเลิกใช้ระบบ ใช้ตรวจว่าประเด็นเฉพาะเชื่อมกับหน้าที่ส่วนอื่นอย่างไร

สำหรับขั้นตอนที่เกี่ยวข้อง อ่านข้อจำกัดความรับผิดและชดใช้ค่าเสียหายใน DPA ใช้ได้แค่ไหนในไทย และข้อมูลรั่วจากระบบเงินเดือนหรือคลาวด์ ใครรับผิดและใครต้องแจ้ง

หากงานเชื่อมกับกระบวนการอื่น ให้อ่านระบบถูกแฮกหรือข้อมูลถูกดาวน์โหลดออกไป ต้องเก็บหลักฐานอะไรทันทีประกอบก่อนกำหนดผู้รับผิดชอบ

สำนักงานกฎหมายยอดทิพย์ธรรมช่วยตรวจข้อเท็จจริง เอกสารและพยานหลักฐานผ่านบริการกฎหมาย PDPA รวมถึงข้อสัญญากับคู่ค้า สามารถนัดหมายเพื่อนำเอกสารที่เกี่ยวข้องมาประเมินก่อนตัดสินใจ

ข้อกฎหมายที่เกี่ยวข้อง

ป.พ.พ. มาตรา 222 แยกความเสียหายตามปกติจากการไม่ชำระหนี้กับความเสียหายจากพฤติการณ์พิเศษที่มีเงื่อนไขเรื่องการคาดเห็น มาตรา 223 เกี่ยวข้องกับความผิดของฝ่ายผู้เสียหายและการป้องกันความเสียหาย ส่วนสิทธิของเจ้าของข้อมูลตาม PDPA มาตรา 77 เป็นอีกประเด็นหนึ่ง ต้องไม่ปนกับข้อเรียกร้องของบริษัทต่อคู่ค้า

คำถามที่พบบ่อย

คู่ค้ายอมรับว่ารั่วแล้วถือว่าชนะคดีหรือไม่

ยังต้องตรวจขอบเขตคำรับ หน้าที่ เหตุสัมพันธ์ ความเสียหาย และข้อสัญญาที่เกี่ยวข้อง

ค่าอัปเกรดระบบทั้งหมดเรียกคืนได้ไหม

ต้องแยกส่วนจำเป็นจากเหตุและส่วนพัฒนาปกติ พร้อมพิสูจน์ความสัมพันธ์และความสมเหตุสมผล

ต้องรอถูกปรับก่อนจึงเรียกคู่ค้าได้ไหม

ไม่จำเป็นทุกกรณี สิทธิเรียกร้องต้องดูฐานกฎหมายและความเสียหายที่เกิดขึ้น ไม่ควรรอจนเสียสิทธิหรือหลักฐาน

ผู้เขียน นายเอกราช ทิพย์แมม คดีครอบครัว มรดก และหนี้สิน

สาขาที่เชี่ยวชาญ: ครอบครัว · มรดกและพินัยกรรม · หนี้สินและบังคับคดี

ดูประวัติทีมทนายความ →

บทความนี้เป็นความรู้กฎหมายทั่วไปเพื่อความเข้าใจเบื้องต้น ไม่ใช่คำปรึกษาทางกฎหมายเฉพาะคดี ผลทางกฎหมายขึ้นอยู่กับข้อเท็จจริง เอกสาร และพยานหลักฐานของแต่ละกรณี ควรปรึกษาทนายความเพื่อประเมินเรื่องของท่านโดยเฉพาะ