081-327-8551 จ.–ศ. 09:00–18:00 น. info@yodthiptham.com
โลโก้ยอดทิพย์ธรรม ยอดทิพย์ธรรม Yod Thip Tham Law

ข้อมูลผู้ติดต่อฉุกเฉินของพนักงาน ต้องแจ้งใครบ้าง

HR ตรวจข้อมูลผู้ติดต่อฉุกเฉินของพนักงาน พร้อม Hook ภาษาไทย

สรุปประเด็นสำคัญ

ข้อมูลผู้ติดต่อฉุกเฉินต้องแยกสิทธิของพนักงานกับเจ้าของเบอร์ นายจ้างควรตรวจฐานและเงื่อนไขเก็บจากแหล่งอื่น พร้อมจัดวิธีแจ้งที่เหมาะสมและลดข้อมูลส่วนเกิน การกรอกชื่อญาติไม่ทำให้พนักงานยินยอมแทนได้ทุกกรณี หรือทำให้ผู้ติดต่อกลายเป็นผู้รับผิดเรื่องหนี้และวินัยของพนักงานโดยอัตโนมัติ

ข้อมูลผู้ติดต่อฉุกเฉินของพนักงานเป็นข้อมูลของบุคคลอีกคนหนึ่ง นายจ้างควรกำหนดเหตุเก็บ วิธีแจ้ง และสิทธิผู้เข้าถึงให้ชัด การให้พนักงานกรอกชื่อญาติไม่ได้หมายความว่าพนักงานให้ความยินยอมแทนญาติได้ทุกกรณี หรือบริษัทนำเบอร์นั้นไปใช้เรื่องอื่นได้ทันที

ข้อมูลผู้ติดต่อฉุกเฉิน ต้องแจ้งพนักงานหรือเจ้าของเบอร์?

ต้องแยกเจ้าของข้อมูลและฐานที่ใช้ การแจ้งพนักงานไม่ได้แทนการแจ้งเจ้าของเบอร์เสมอ เมื่อเก็บจากพนักงานต้องตรวจมาตรา 25 และเงื่อนไขแจ้งที่เกี่ยวข้อง พร้อมจัดวิธีให้ผู้ติดต่อเข้าใจวัตถุประสงค์กับช่องทางใช้สิทธิ ไม่อาศัยลายเซ็นพนักงานแทนความยินยอมของผู้อื่นอัตโนมัติ

พระราชบัญญัติคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. 2562 มาตรา 22 กำหนดให้เก็บเท่าที่จำเป็นภายใต้วัตถุประสงค์อันชอบด้วยกฎหมาย มาตรา 24 กำหนดฐานสำหรับข้อมูลทั่วไป และมาตรา 25 ว่าด้วยการเก็บจากแหล่งอื่น การจัดเบอร์ติดต่อไว้ล่วงหน้าควรวิเคราะห์ฐานให้ตรงกิจกรรม ไม่อ้างเหตุป้องกันอันตรายเฉพาะหน้าเป็นคำตอบสำเร็จรูปของการเก็บทุกข้อมูลในแบบฟอร์ม

หากพิจารณาฐานประโยชน์โดยชอบตามมาตรา 24 (5) ต้องตรวจความจำเป็นและผลต่อสิทธิของเจ้าของข้อมูล ไม่ถือว่าคำว่าเพื่อความปลอดภัยทำให้เก็บข้อมูลได้ไม่จำกัด ส่วนการใช้ข้อมูลเมื่อเกิดอันตรายจริงอาจมีฐานที่ต้องพิจารณาแยกตามสถานการณ์

ตัวอย่างสมมติ: บริษัทขอชื่อ ความสัมพันธ์ และเบอร์โทรหนึ่งคนสำหรับแจ้งเมื่อพนักงานประสบเหตุ แต่แบบฟอร์มเก่าแนบให้กรอกเลขบัตร ที่อยู่เต็ม และอาชีพของญาติด้วย HR ควรถามว่าฟิลด์ส่วนเพิ่มจำเป็นต่อการติดต่อฉุกเฉินอย่างไร หากอธิบายไม่ได้ควรลดข้อมูลและปรับแบบฟอร์ม ไม่เก็บเพียงเพราะเคยใช้มานาน

คำแจ้งที่เหมาะสมควรบอกว่าใครเก็บข้อมูล ใช้ติดต่อในเรื่องใด เก็บนานเท่าไร และติดต่อแก้ข้อมูลได้อย่างไร โดยไม่เปิดประวัติพนักงานเกินจำเป็น อ่าน คู่มือ PDPA สำหรับนายจ้างและ HR เพื่อเชื่อมข้อมูลผู้ติดต่อกับระบบบุคลากรที่ควบคุมสิทธิได้

ถ้าได้รับเบอร์จากพนักงาน ควรจัดขั้นแจ้งและตรวจอย่างไร?

  • ถ้าเก็บเพื่อฉุกเฉินเท่านั้น ให้ระบุเหตุที่ติดต่อและห้ามนำรายชื่อไปใช้การตลาดหรือทวงเรื่องอื่นโดยไม่มีฐาน
  • ถ้าใช้ความยินยอม ให้ตรวจว่าได้จากเจ้าของข้อมูลหรือผู้มีอำนาจจริง ไม่ให้พนักงานรับรองแทนอย่างกว้าง
  • ถ้าใช้ฐานอื่นตามมาตรา 24 ให้บันทึกเหตุจำเป็นและเงื่อนไข พร้อมตรวจหน้าที่ความโปร่งใสที่เกี่ยวข้อง
  • ถ้าฝากพนักงานส่งคำแจ้ง ให้จัดวิธีและหลักฐานที่พอแสดงว่าเจ้าของข้อมูลได้รับ ไม่ถือว่าข้อความในคู่มือพนักงานถึงญาติแล้วเสมอ
  • ถ้าเจ้าของเบอร์แจ้งว่าไม่เกี่ยวข้องหรือไม่ประสงค์เป็นผู้ติดต่อ ให้ตรวจและปรับรายการกับพนักงานโดยไม่บังคับใช้เบอร์เดิมต่อ

ระบบควรมีวันที่ตรวจความเป็นปัจจุบันและช่องทางเปลี่ยนผู้ติดต่อ แต่การทดสอบเบอร์ไม่ควรทำโดยส่งรายละเอียดสุขภาพหรือประวัติงานของพนักงานไปพร้อมกัน อาจเริ่มจากข้อความแจ้งวัตถุประสงค์ที่เปิดเผยเท่าที่จำเป็น

กรณีญาติหลายคนได้รับแจ้งเหตุ ต้องเลือกผู้รับตามความจำเป็น ไม่ส่งรายละเอียดทั้งหมดลงกลุ่มครอบครัวโดยอัตโนมัติ และตรวจด้วยว่าข้อมูลสุขภาพของพนักงานมีเงื่อนไขมาตรา 26 ที่ต้องปฏิบัติต่างจากเบอร์โทรทั่วไป

เลนส์ทนายยอดทิพย์ธรรม: ข้อมูลของญาติไม่ใช่ส่วนที่พนักงานยกให้ใช้ได้ทุกเรื่อง

คนมักเข้าใจว่า: พนักงานกรอกเองและเซ็นรับรองแล้ว บริษัทไม่ต้องตรวจอะไรอีก หรือผู้ติดต่อฉุกเฉินต้องรับผิดชอบหนี้และความเสียหายของพนักงานด้วย

กฎหมายมองว่า: ต้องมีฐานและวัตถุประสงค์ของข้อมูลแต่ละคน การเป็นผู้ติดต่อไม่ได้ทำให้เป็นผู้ค้ำประกันหรือผู้รับผิดแทน และการมอบเบอร์ไว้ไม่ได้อนุญาตการเปิดเผยรายละเอียดงานทุกประเภทให้บุคคลนั้น

จุดเสี่ยงจริง: ใช้เบอร์ฉุกเฉินโทรกดดันเรื่องหนี้หรือวินัย ส่งข้อมูลสุขภาพละเอียดเกินเหตุ หรือให้หัวหน้าทุกคนดาวน์โหลดรายชื่อญาติทั้งหมด ควรกำหนดผู้ใช้และสถานการณ์เปิดข้อมูลไว้ชัด พร้อมบันทึกกรณีเข้าถึงเมื่อเกิดเหตุ

มองสองฝั่ง: นายจ้างกับพนักงานและผู้ติดต่อ

ประเด็นนายจ้างและ HRพนักงานและผู้ติดต่อ
หน้าที่หรือสิทธิเก็บและใช้ตามฐานกับเหตุจำเป็นได้รับข้อมูลที่เข้าใจได้และขอแก้รายการตามสิทธิ
ความเสี่ยงเก็บเกินหรือใช้เบอร์ผิดวัตถุประสงค์ถูกติดต่อในเรื่องที่ไม่เกี่ยวข้องหรือเปิดข้อมูลส่วนตัว
ทำทันทีลดฟิลด์และตรวจวิธีแจ้งเจ้าของข้อมูลแจ้งข้อมูลที่ถูกต้องและปรับเมื่อผู้ติดต่อเปลี่ยน
ไม่ควรทำถือว่าผู้ติดต่อเป็นผู้รับผิดแทนพนักงานให้ข้อมูลผู้อื่นโดยเข้าใจว่าเซ็นแทนได้ทุกกรณี

ความร่วมมือของพนักงานช่วยให้ข้อมูลถูกต้อง แต่ไม่แทนการออกแบบแบบฟอร์ม ฐานกฎหมาย และการควบคุมสิทธิของนายจ้าง

ต้องแจ้งเมื่อไรและเก็บเบอร์หลังพนักงานออกนานเท่าไร?

มาตรา 25 มีเงื่อนไขการเก็บจากแหล่งอื่นและการแจ้งรายละเอียด ในกรณีที่ต้องแจ้งตามมาตรานี้ให้ตรวจกรอบสามสิบวัน รวมถึงกรณีใช้เพื่อติดต่อหรือเปิดเผยครั้งแรกตามที่กำหนด ไม่ใช้ข้อยกเว้นโดยไม่บันทึกเหตุและข้อเท็จจริงรองรับ

การแจ้งผ่านพนักงานต้องวางให้ถึงเจ้าของข้อมูลตามเงื่อนไข ไม่รอเกิดเหตุฉุกเฉินทุกครั้งแล้วค่อยเริ่มคิดเรื่องคำแจ้ง ส่วนระยะเก็บหลังสิ้นสุดงานต้องพิจารณาความจำเป็นที่ยังมีจริง ข้อมูลผู้ติดต่ออาจไม่ต้องเก็บนานเท่าเอกสารค่าจ้างทุกชนิด

ตัวอย่างแผนภายในคือทบทวนผู้ติดต่อปีละครั้งและเมื่อพนักงานแจ้งเปลี่ยน เป็นรอบดูแลข้อมูลที่องค์กรเลือกตามบริบท ไม่ใช่ระยะเวลาตายตัวตาม PDPA หากเก็บต่อเพราะเหตุเฉพาะต้องแยกและจำกัดการใช้ให้ตรงเหตุนั้น

งบปรับแบบฟอร์มและแจ้งข้อมูลคิดอย่างไร?

ตัวอย่างสมมติ: ตรวจแบบฟอร์ม 3 ชั่วโมง × 800 บาท = 2,400 บาท ปรับระบบสิทธิ 2,000 บาท และจัดช่องทางคำแจ้ง 600 บาท รวม 5,000 บาท เป็นตัวอย่างต้นทุนภายใน ไม่ใช่ราคาบริการหรือค่าธรรมเนียมที่เรียกจากพนักงานและญาติ

การใช้ข้อความแจ้งที่สั้นและเชื่อมไปยังรายละเอียดครบช่วยลดงานตอบซ้ำ แต่ไม่ควรลดจนเจ้าของข้อมูลไม่ทราบว่าใครเก็บหรือใช้เรื่องใด ควรตั้งงบสำหรับการเปลี่ยนเบอร์และลบรายการเก่าด้วย ไม่ทำเฉพาะตอนรับพนักงานใหม่

หากเกิดความเสียหายจากเปิดข้อมูลผิด ต้องเก็บข้อเท็จจริงและตรวจหน้าที่ตามกฎหมาย ไม่เรียกค่าชดใช้จากพนักงานเพียงเพราะเป็นผู้กรอกเบอร์โดยยังไม่ได้ตรวจการใช้และมาตรการของบริษัทเอง

หลักฐานดูแลข้อมูลผู้ติดต่อฉุกเฉินมีอะไร?

  • วัตถุประสงค์และเหตุจำเป็นของแต่ละฟิลด์ในแบบฟอร์ม
  • บันทึกฐานกฎหมายและผลพิจารณาเงื่อนไขเก็บจากแหล่งอื่น
  • คำแจ้งที่ใช้จริง วิธีส่ง และหลักฐานที่เหมาะสมกับช่องทาง
  • ผู้มีสิทธิเปิดข้อมูล เหตุที่ใช้ และข้อจำกัดการดาวน์โหลด
  • ประวัติแก้เบอร์ เปลี่ยนผู้ติดต่อ และตรวจความเป็นปัจจุบัน
  • ตารางเก็บและผลจัดการหลังพนักงานพ้นงานหรือหมดความจำเป็น

อย่าแนบรายชื่อผู้ติดต่อทั้งบริษัทในเอกสารตรวจเพียงเพื่อแสดงว่ามีแบบฟอร์ม ให้เริ่มจากโครงสร้างกับตัวอย่างที่ปิดข้อมูล หากมีข้อมูลคู่สมรสหรือบุตรเพื่อสิทธิอื่น อ่าน แนวทางข้อมูลครอบครัวเพื่อสวัสดิการ เพราะฐานและฟิลด์ที่จำเป็นอาจต่างกัน

กฎหมายแรงงานและข้อพิพาทหนี้เกี่ยวข้องอย่างไร?

การกำหนดผู้ติดต่อเป็นส่วนหนึ่งของกระบวนการบุคลากร ควรประสาน งานกฎหมายแรงงาน ให้แบบฟอร์มและขั้นแจ้งเหตุสอดคล้องกับงานจริง โดยไม่เพิ่มเงื่อนไขที่ไม่จำเป็นต่อการทำงานหรือความปลอดภัย

หากจะใช้ข้อมูลเพื่อเรียกร้องเงิน ต้องตรวจ กฎหมายหนี้สิน และฐานการใช้ใหม่แยกต่างหาก ผู้ติดต่อฉุกเฉินไม่กลายเป็นผู้ค้ำหรือคู่สัญญาจากการมีชื่อในแบบฟอร์ม และไม่ควรถูกเปิดเผยรายละเอียดหนี้โดยไม่มีเหตุที่ชอบ

ทางไปต่อ: เก็บเท่าที่ติดต่อได้และแจ้งให้ตรงคน

  1. กำหนดเหตุที่ต้องมีผู้ติดต่อและลดข้อมูลไม่จำเป็น
  2. ตรวจฐานกับเงื่อนไขมาตรา 25 และจัดคำแจ้งที่เหมาะสม
  3. จำกัดสิทธิและสถานการณ์ใช้ข้อมูล
  4. เปิดทางแก้ไขหรือเปลี่ยนผู้ติดต่อได้จริง
  5. ทบทวนและจัดการข้อมูลเมื่อหมดเหตุเก็บ
ทางเลือกเหมาะเมื่อข้อควบคุม
ส่งคำแจ้งตรงมีช่องทางติดต่อที่เหมาะสมไม่เปิดข้อมูลพนักงานเกินจำเป็น
ส่งผ่านพนักงานจัดกระบวนการให้ถึงเจ้าของข้อมูลได้วิธีและหลักฐานตามเงื่อนไข ไม่ใช่เพียงเซ็นแทน
ปรับรายการผู้ติดต่อข้อมูลไม่ถูกหรือบุคคลไม่เกี่ยวข้องแล้วแก้ระบบและสำเนาที่ใช้จริง

ควรขอความช่วยเหลือเมื่อเก็บข้อมูลญาติมากเกินจำเป็น ไม่มีวิธีแจ้ง ใช้เบอร์ในเรื่องวินัยหรือหนี้ หรือมีข้อร้องเรียนจากผู้ติดต่อ สามารถ ติดต่อทีมงาน เพื่อหารือ บริการด้าน PDPA และ งานข้อมูลพนักงานสำหรับ HR

แหล่งกฎหมาย: พระราชบัญญัติคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. 2562 มาตรา 19, 22–26, 35 และ 37

ข้อกฎหมายที่เกี่ยวข้อง

  • พระราชบัญญัติคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. 2562 มาตรา 22–25 ความจำเป็น ฐาน และการเก็บจากแหล่งอื่น
  • พระราชบัญญัติคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. 2562 มาตรา 19 และ 26 ความยินยอมและข้อมูลอ่อนไหวตามกรณี
  • พระราชบัญญัติคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. 2562 มาตรา 35 และ 37 ความถูกต้องและการจัดการอย่างปลอดภัย

ตรวจข้อกฎหมาย: ตุลาคม 2569

คำถามที่พบบ่อย

ผู้ติดต่อฉุกเฉินต้องเป็นญาติเท่านั้นไหม?
ควรกำหนดตามความจำเป็นและนโยบายที่ชอบของงาน ไม่สรุปจาก PDPA ว่าต้องเป็นญาติทุกกรณี สิ่งสำคัญคือข้อมูลติดต่อถูกต้อง บุคคลนั้นเหมาะกับวัตถุประสงค์ และมีการจัดการฐานกับคำแจ้งตามเงื่อนไข หากเปลี่ยนผู้ติดต่อควรแก้ในระบบที่ใช้จริงด้วย
พนักงานเซ็นแทนเจ้าของเบอร์ได้ไหม?
ต้องมีอำนาจและเข้าเงื่อนไขตามกรณี ไม่ถือว่าการเป็นพนักงานหรือญาติทำให้ยินยอมแทนได้อัตโนมัติ หากกิจกรรมใช้ฐานอื่นให้ตรวจฐานนั้นโดยตรง ไม่สร้างแบบยินยอมแทนเพื่อให้ดูครบ และควรจัดวิธีให้เจ้าของข้อมูลได้รับรายละเอียดที่เกี่ยวข้องตามหน้าที่
ใช้เบอร์นี้ทวงหนี้ของพนักงานได้เลยไหม?
การเป็นผู้ติดต่อฉุกเฉินไม่ได้ทำให้เป็นผู้ค้ำหรือผู้รับผิดหนี้ และไม่อนุญาตให้เปิดเผยรายละเอียดหนี้ทุกกรณี ต้องตรวจวัตถุประสงค์ ฐาน และกฎหมายเกี่ยวกับการติดต่อเรื่องหนี้แยกจากเหตุฉุกเฉิน ไม่ใช้รายชื่อนี้เป็นช่องทางกดดันบุคคลที่ไม่เกี่ยวข้อง
พนักงานออกแล้วต้องเก็บเบอร์ญาติเท่าแฟ้มค่าจ้างไหม?
ต้องแยกความจำเป็นของข้อมูลแต่ละประเภท เบอร์ผู้ติดต่ออาจไม่มีเหตุเก็บต่อเท่าเอกสารค่าจ้างหรือภาษี ควรกำหนดตารางเก็บและทบทวนเมื่อสิ้นสุดงาน หากมีเหตุเฉพาะต้องเก็บต่อให้ระบุขอบเขตและจำกัดการใช้ ไม่คงทั้งฐานไว้ไม่มีกำหนดเพียงเพราะอยู่ในแฟ้มเดียวกัน

อ่านต่อ: ข้อมูลพนักงานและงาน HR

ดูบทความ PDPA ทั้งหมดแยกตามสถานการณ์

นายเอกราช ทิพย์แมม
ผู้เขียน นายเอกราช ทิพย์แมม คดีครอบครัว มรดก หนี้สิน และ PDPA

สาขาที่เชี่ยวชาญ: ครอบครัว · มรดกและพินัยกรรม · หนี้สินและบังคับคดี · คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล (PDPA)

ดูประวัติและช่องทางติดต่อผู้เขียน →

บทความนี้เป็นความรู้กฎหมายทั่วไปเพื่อความเข้าใจเบื้องต้น ไม่ใช่คำปรึกษาทางกฎหมายเฉพาะคดี ผลทางกฎหมายขึ้นอยู่กับข้อเท็จจริง เอกสาร และพยานหลักฐานของแต่ละกรณี ควรปรึกษาทนายความเพื่อประเมินเรื่องของท่านโดยเฉพาะ

แชร์: Facebook LINE

บทความที่เกี่ยวข้อง

ทีมงานตรวจสถานะระงับใช้ข้อมูล พร้อม Hook ภาษาไทยเรื่องหยุดใช้ไม่ใช่ลบทิ้ง PDPA คุ้มครองข้อมูล

ขอระงับการใช้ข้อมูลส่วนบุคคล บริษัทต้องหยุดส่วนไหน

ขอระงับการใช้ข้อมูลส่วนบุคคลไม่ใช่ลบทุกอย่าง ตรวจเหตุใช้สิทธิ ขอบเขตระบบ งานอัตโนมัติ และหลักฐานว่าระงับจริง ก่อนเปิดใช้ข้อมูลอีกครั้ง

นายเอกราช ทิพย์แมม ·อ่าน 7 นาที
ลูกค้าขอสำเนาเสียงจากคอลเซ็นเตอร์ พร้อม Hook ภาษาไทยเรื่องขอเสียงสนทนาได้แค่ไหน PDPA คุ้มครองข้อมูล

ขอสำเนาเสียงคอลเซ็นเตอร์ บริษัทควรจัดส่งอย่างไร

ขอสำเนาเสียงคอลเซ็นเตอร์ต้องตรวจสาย ตัวตน และข้อมูลคนอื่น ดูรูปแบบส่ง การตัดส่วนที่กระทบสิทธิ กำหนดตอบ และค่าธรรมเนียมตามกติกาใหม่

นายเอกราช ทิพย์แมม ·อ่าน 8 นาที
ครอบครัวพนักงานและ HR ตรวจสิทธิสวัสดิการ พร้อม Hook ภาษาไทย PDPA คุ้มครองข้อมูล

ข้อมูลครอบครัวพนักงานเพื่อสวัสดิการ เก็บได้แค่ไหน

ข้อมูลครอบครัวพนักงานต้องแยกตามสิทธิสวัสดิการ ตรวจฐาน ข้อมูลสุขภาพ เด็ก ผู้รับเอกสาร และระยะเก็บ ก่อนขอเอกสารทั้งชุดจากทุกครอบครัว

นายเอกราช ทิพย์แมม ·อ่าน 7 นาที

ปรึกษาทีมทนาย PDPAของเรา

เราพร้อมรับฟังและประเมินแนวทางที่เหมาะกับกรณีของท่าน ทุกเรื่องเป็นความลับ

แชทผ่าน LINE