081-327-8551 จ.–ศ. 09:00–18:00 น. info@yodthiptham.com
โลโก้ยอดทิพย์ธรรม ยอดทิพย์ธรรม Yod Thip Tham Law

สัญญาทดลองงานเขียนอย่างไร ไม่ให้สร้างปัญหาตอน “ไม่ผ่านทดลองงาน”

นายเอกราช ทิพย์แมม นายเอกราช ทิพย์แมมคดีครอบครัว มรดก และหนี้สิน
เผยแพร่ อัปเดตล่าสุด อ่าน 11 นาที กฎหมายแรงงาน
หัวหน้างานทบทวนแบบประเมินตามสัญญาทดลองงานร่วมกับพนักงานใหม่ในสำนักงานโรงงาน

สรุปประเด็นสำคัญ

เรื่องที่ต้องเข้าใจก่อนอื่นคือ สัญญาทดลองงานเป็นสัญญาจ้างที่ไม่มีกำหนดระยะเวลา ไม่ใช่สัญญาคนละประเภท การให้พ้นสภาพเพราะไม่ผ่านทดลองงานจึงเป็นการเลิกจ้างที่ต้องบอกกล่าวล่วงหน้าตามมาตรา 17 วรรคสอง มิฉะนั้นต้องจ่ายเงินแทนตามมาตรา 17/1 และหากลูกจ้างทำงานติดต่อกันครบ 120 วันขึ้นไป ก็เข้าเกณฑ์ได้รับค่าชดเชยตามมาตรา 118 แล้ว

ตัวเลข "ทดลองงาน 119 วัน" ที่ใช้กันแพร่หลาย เป็นแนวปฏิบัติของฝ่ายบุคคลที่ผูกกับเกณฑ์ 120 วันนั้น ไม่ใช่ระยะเวลาที่กฎหมายกำหนดให้ทดลองงาน จุดที่บริษัทเสียเปรียบบ่อยที่สุดคือกำหนดระยะเวลาไว้แต่ไม่เคยกำหนดเกณฑ์ผ่านและไม่เคยประเมินระหว่างทาง ทำให้ตอนแจ้งผลอธิบายไม่ได้ว่าใช้อะไรตัดสิน

เอกสารที่บริษัทใช้กับพนักงานใหม่ทุกคนคือสัญญาทดลองงาน แต่เป็นเอกสารที่หลายบริษัทเขียนเพียงบรรทัดเดียวว่าให้ทดลองงานกี่วัน แล้วจบ พอถึงวันที่ต้องแจ้งว่าไม่ผ่าน จึงตอบไม่ได้ว่าใช้เกณฑ์อะไรตัดสิน บทความนี้อธิบายสถานะทางกฎหมายของการทดลองงาน และจุดที่ต้องเขียนให้ชัดตั้งแต่วันแรก

สัญญาทดลองงานมีสถานะทางกฎหมายอย่างไร

ในทางกฎหมายแรงงานไทย การทดลองงานไม่ได้ทำให้เกิดสัญญาประเภทใหม่ สิ่งที่เกิดขึ้นคือคู่สัญญาตกลงกันว่าจะมีช่วงเวลาหนึ่งสำหรับประเมินความเหมาะสม แต่ตัวสัญญายังเป็นสัญญาจ้างที่ไม่มีกำหนดระยะเวลา ลูกจ้างทดลองงานจึงมีสิทธิพื้นฐานเช่นเดียวกับลูกจ้างทั่วไป

การให้พ้นสภาพเพราะไม่ผ่านทดลองงานถือเป็นการเลิกจ้าง สำหรับสัญญาที่ไม่มีกำหนดระยะเวลา มาตรา 17 วรรคสองกำหนดให้แจ้งในหรือก่อนวันจ่ายค่าจ้าง เพื่อให้มีผลในวันจ่ายค่าจ้างคราวถัดไป หากให้ออกจากงานทันที นายจ้างต้องจ่ายเงินถึงวันที่การบอกเลิกจะมีผลตามมาตรา 17/1 และยังต้องประเมินความเป็นธรรมตามมาตรา 49 จากข้อเท็จจริงทั้งหมด

คนส่วนใหญ่มักเข้าใจผิดตรงไหน

กฎหมายกำหนดให้ทดลองงานได้ 119 วัน

ไม่มีมาตราใดกำหนดระยะเวลาทดลองงาน ตัวเลขนี้มาจากการที่มาตรา 118 ให้สิทธิค่าชดเชยเมื่อทำงานติดต่อกันครบ 120 วัน ฝ่ายบุคคลจึงตั้งไว้ที่ 119 วัน บริษัทเข้าใจว่าเป็นเกณฑ์ตายตัวจนไม่ออกแบบเกณฑ์ประเมินของตัวเอง

ยังไม่ผ่านทดลองงาน ให้ออกได้เลยโดยไม่ต้องบอกล่วงหน้า

เมื่อเป็นสัญญาไม่มีกำหนดระยะเวลา หน้าที่บอกกล่าวล่วงหน้าตามมาตรา 17 วรรคสองยังใช้ ถูกเรียกสินจ้างแทนการบอกกล่าวล่วงหน้าโดยไม่ได้ตั้งงบไว้

ต่อทดลองงานอีกรอบได้เรื่อย ๆ

การต่อทดลองงานไม่ได้หยุดการนับอายุงาน เมื่อทำงานติดต่อกันครบ 120 วันก็เข้าเกณฑ์ค่าชดเชยตามมาตรา 118 แล้ว คิดว่ายังอยู่ในช่วงทดลองงานจึงปลอดภัย ทั้งที่ภาระเงินเกิดขึ้นไปแล้ว

เขียนในหนังสือแจ้งเพียงว่า "ไม่ผ่านการประเมิน" ก็พอ

ถ้อยคำกว้างแบบนี้พิสูจน์ได้ยากเมื่อไม่มีเอกสารประเมินรองรับ และหากนายจ้างจะอ้างมาตรา 119 เพื่อไม่จ่ายค่าชดเชย วรรคท้ายกำหนดให้แจ้งข้อเท็จจริงอันเป็นเหตุในขณะเลิกจ้าง มิฉะนั้นจะยกเหตุนั้นขึ้นอ้างภายหลังไม่ได้ เสียข้อต่อสู้ตั้งแต่เอกสารฉบับแรก ดูจุดที่ต้องตรวจก่อนเซ็นหนังสือเลิกจ้าง

เลนส์ทนายยอดทิพย์ธรรม

คนทั่วไปมักเข้าใจว่า ช่วงทดลองงานเป็นช่วงที่บริษัทมีอิสระเต็มที่ จะให้ผ่านหรือไม่ผ่านก็เป็นดุลพินิจของนายจ้าง เพราะยังไม่ได้บรรจุเป็นพนักงานประจำ

ในทางคดี คำว่าทดลองงานเป็นเพียงชื่อเรียกช่วงเวลาหนึ่ง สิ่งที่พิจารณาคือบริษัทเคยบอกหรือยังว่าเกณฑ์ผ่านคืออะไร เคยแจ้งระหว่างทางหรือเปล่าว่ายังไม่ถึงเกณฑ์ และให้โอกาสปรับปรุงตามสมควรแล้วหรือไม่

จุดที่ควรตรวจ บริษัทส่วนใหญ่ทำเอกสารเพียงสองจุด คือวันแรกที่เซ็นสัญญา และวันสุดท้ายที่แจ้งผล แต่ช่วงตรงกลางไม่มีอะไรเลย ทั้งที่ช่วงตรงกลางคือช่วงที่พิสูจน์ว่าบริษัทประเมินจริงหรือเพียงตัดสินใจตอนท้าย เมื่ออ่านเอกสารเรียงตามวันที่ จะเห็นช่องว่างนี้ทันที

แนวทางดำเนินการ ออกแบบให้มีจุดประเมินระหว่างทางอย่างน้อยหนึ่งครั้ง เช่น กลางช่วงทดลองงาน พร้อมบันทึกว่าแจ้งอะไรและตกลงอะไรกัน เพราะเอกสารเพียงแผ่นเดียวตรงกลางนี้ เปลี่ยนเรื่องราวทั้งชุดจาก "ตัดสินใจแล้วค่อยหาเหตุผล" เป็น "ประเมินมาตลอดตามที่บอกไว้"

สิ่งที่สัญญาทดลองงานต้องเขียนให้ชัด

#สิ่งที่ต้องเขียนถ้าไม่มีจะเกิดอะไร
1ระยะเวลาทดลองงานและวันเริ่มนับ ระบุวันที่ชัดเจนนับวันคลาดเคลื่อน ทำให้ข้ามเกณฑ์ 120 วันโดยไม่รู้ตัว
2เกณฑ์การประเมินที่วัดได้ ทั้งด้านผลงาน ความปลอดภัย และการปฏิบัติตามระเบียบตอบไม่ได้ว่าใช้อะไรตัดสิน และถูกโต้แย้งว่าเป็นดุลพินิจล้วน
3เกณฑ์ผ่านและไม่ผ่าน บอกล่วงหน้าว่าระดับใดถือว่าผ่านพนักงานอ้างได้ว่าไม่เคยรู้ว่าต้องทำถึงระดับไหน
4จุดประเมินระหว่างทาง อย่างน้อยหนึ่งครั้ง พร้อมผู้รับผิดชอบเอกสารมีแต่หัวกับท้าย ทำให้ดูเหมือนตัดสินใจตอนท้าย
5สิ่งที่บริษัทจะสนับสนุน เช่น การสอนงาน พี่เลี้ยง หรืออบรมก่อนเริ่มงานที่มีความเสี่ยงถูกโต้แย้งว่าบริษัทไม่เคยให้โอกาสเรียนรู้จริง
6ผลลัพธ์ที่เป็นไปได้ เช่น ผ่าน ต่อระยะเวลา หรือไม่ผ่าน โดยเขียนให้อยู่ในกรอบที่กฎหมายรองรับถ้าเขียนว่าไม่ผ่านแล้วให้ออกทันทีโดยไม่จ่ายอะไร จะขัดกับมาตรา 17/1 และเข้าข่ายมาตรา 14/1
7การอ้างอิงข้อบังคับเกี่ยวกับการทำงาน ที่ใช้อยู่จริงไม่มีฐานอ้างอิงเมื่อเรื่องเป็นการฝ่าฝืนระเบียบมากกว่าเรื่องผลงาน
8ช่องรับทราบของพนักงาน ทั้งตอนเริ่มและตอนประเมินแต่ละครั้งพิสูจน์ไม่ได้ว่าเคยแจ้งเกณฑ์และเคยแจ้งผลระหว่างทาง

ข้อ 6 ต้องระวังเป็นพิเศษ เพราะข้อความที่ทำให้นายจ้างได้เปรียบเกินสมควรอยู่ในขอบเขตของมาตรา 14/1 ซึ่งศาลมีอำนาจสั่งให้มีผลใช้บังคับเพียงเท่าที่เป็นธรรมและพอสมควรแก่กรณี รายการที่ควรมีในสัญญาตั้งแต่ต้นดูเพิ่มได้ที่สิ่งที่สัญญาจ้างพนักงานโรงงานต้องเขียนให้ชัด

เงินที่ต้องเตรียมเมื่อให้พ้นสภาพ

  • สินจ้างแทนการบอกกล่าวล่วงหน้า ตามมาตรา 17/1 หากไม่ได้บอกกล่าวครบตามมาตรา 17 วรรคสอง : เป็นก้อนที่บริษัทลืมบ่อยที่สุดในกรณีทดลองงาน
  • ค่าชดเชยตามมาตรา 118 หากทำงานติดต่อกันครบ 120 วันขึ้นไป โดยขั้นแรกคือครบ 120 วันแต่ไม่ถึงหนึ่งปี ดูอัตราเต็มที่ตารางค่าชดเชยตามอายุงาน
  • ค่าจ้างค้างจ่ายและวันหยุดพักผ่อนที่ใช้สิทธิได้ ตามหลักเกณฑ์ที่กฎหมายกำหนด
  • กรอบเวลาจ่าย ตามมาตรา 70 วรรคสอง คือภายในสามวันนับแต่วันที่เลิกจ้าง ผิดนัดมีดอกเบี้ยร้อยละ 15 ต่อปีตามมาตรา 9

ก่อนแจ้งว่าไม่ผ่านทดลองงาน ควรทำอะไร

  1. ตรวจวันที่ก่อนเป็นอันดับแรก ว่าถึงวันนี้ทำงานติดต่อกันกี่วันแล้ว เพราะตัวเลขนี้เปลี่ยนภาระเงินทั้งชุด
  2. เปิดแฟ้มดูว่ามีเอกสารประเมินระหว่างทางหรือไม่ ถ้าไม่มีเลย ให้พิจารณาต่อระยะเวลาแล้วประเมินให้ถูกขั้นตอนแทนการแจ้งผลทันที
  3. แยกให้ชัดว่าเป็นเรื่องผลงานหรือเรื่องวินัย เพราะสองเรื่องนี้ใช้เอกสารคนละชุด ถ้าเป็นเรื่องฝ่าฝืนระเบียบให้ดูองค์ประกอบที่ใบเตือนขาดไม่ได้
  4. ตรวจว่าใช้เกณฑ์เดียวกับพนักงานทดลองงานคนอื่น ในตำแหน่งเดียวกันหรือไม่
  5. คำนวณเงินทุกก้อนพร้อมกัน แล้ววางกำหนดจ่ายให้ทันกรอบตามมาตรา 70 วรรคสอง
  6. ร่างหนังสือแจ้งโดยระบุเหตุที่พิสูจน์ได้ ไม่ใช่เขียนเพียงว่าไม่ผ่านการประเมิน และให้ฝ่ายกฎหมายตรวจถ้อยคำก่อนลงนาม

กรณีแบบไหนที่ควรปรึกษาทนายก่อน

  • พนักงานทำงานเกิน 120 วันแล้ว แต่บริษัทยังเข้าใจว่าอยู่ในช่วงทดลองงาน
  • บริษัทต่อระยะเวลาทดลองงานไปแล้วหนึ่งรอบหรือมากกว่า
  • ไม่มีเอกสารประเมินระหว่างทางเลยตลอดช่วงทดลองงาน
  • เหตุจริงเป็นเรื่องฝ่าฝืนระเบียบหรือความปลอดภัย ไม่ใช่เรื่องผลงาน
  • พนักงานตั้งครรภ์ อยู่ระหว่างลาป่วย หรือเพิ่งแจ้งปัญหาสุขภาพ
  • ตำแหน่งนั้นเป็นระดับหัวหน้างานขึ้นไป ซึ่งมูลค่าความเสี่ยงสูงกว่าปกติ

ช่วงทดลองงานต้องมี Milestone ไม่ใช่รอประเมินวันสุดท้าย

แผนทดลองงานควรแยกสิ่งที่พนักงานต้องเรียนรู้ งานที่ต้องส่งมอบ และพฤติกรรมการทำงานที่จำเป็น กำหนดจุดทบทวนตั้งแต่ต้น เช่น หลังเริ่มงานช่วงแรก กลางรอบ และก่อนตัดสินใจ โดยแต่ละรอบต้องบันทึกตัวอย่างงาน ข้อเสนอแนะ ทรัพยากรที่ให้ และสิ่งที่ต้องปรับ ไม่ควรใช้คะแนนรวมที่ไม่มีข้อมูลต้นทาง

มิติประเมินหลักฐานสิ่งที่หัวหน้าต้องทำ
ความถูกต้องของงานชิ้นงาน ข้อผิดพลาด และผลตรวจคุณภาพกำหนดมาตรฐานเดียวกับงานระดับเดียวกัน
ปริมาณและเวลางานที่ได้รับจริง กำหนดส่ง และอุปสรรคตัดเวลาที่รอระบบหรือรอคำสั่งออกจากการวิเคราะห์
การเรียนรู้หลักสูตร การสอนงาน และการนำไปใช้ยืนยันว่าพนักงานได้รับโอกาสฝึกจริง
การทำงานร่วมกันเหตุการณ์เฉพาะ ไม่ใช้คำว่า attitude ลอย ๆบอกพฤติกรรมที่คาดหวังและผลกระทบ

วางเส้นตายย้อนจากวันที่ต้องตัดสินใจ

คำว่า “ทดลองงาน 119 วัน” ไม่ใช่เกราะที่ทำให้เลิกจ้างโดยไม่มีขั้นตอน นายจ้างต้องตรวจวันเริ่มงาน รอบจ่ายค่าจ้าง วันที่จะแจ้ง และวันที่ให้มีผลตามหลักการบอกกล่าวล่วงหน้า รวมถึงค่าชดเชยเมื่ออายุงานถึงเกณฑ์ การตัดสินใจวันสุดท้ายโดยไม่วางปฏิทินมักทำให้เอกสาร วันสิ้นสุด และการจ่ายเงินขัดกัน

  1. ยืนยันวันเริ่มงานและนับวันปฏิทินจากข้อมูลจริง
  2. กำหนดวันปิดรับข้อมูลประเมินก่อนวันตัดสินใจพอสมควร
  3. ตรวจฐานการสิ้นสุดงานและยอดเงินโดยฝ่ายที่สอง
  4. เตรียมการประชุม แจ้งผล ส่งมอบเอกสาร และปิดระบบให้เป็นวันเดียวกันตามแผน

เมื่อต้องต่อช่วงประเมิน ต้องมีเหตุและแผนที่ตรวจได้

การต่อเวลาเพราะหัวหน้างานยังไม่ได้ประเมินไม่ควรผลักภาระให้พนักงาน หากข้อมูลไม่พอเพราะพนักงานลายาว งานโครงการเลื่อน หรือเปลี่ยนผู้บังคับบัญชา ควรบันทึกเหตุ ระยะเวลาที่จำเป็น เกณฑ์เดิมหรือเกณฑ์ที่ปรับอย่างเป็นธรรม และผลทางกฎหมายให้ชัด การต่อซ้ำโดยไม่มีแผนทำให้ระบบทดลองงานดูเป็นช่วงที่ไม่แน่นอนและเพิ่มความเสี่ยง

หากผลงานไม่ผ่าน ให้แยกว่าขาดทักษะทั้งที่ได้รับการสอนแล้ว หรือเกณฑ์ไม่ชัดตั้งแต่ต้น ตัวอย่างเช่น พนักงานขายถูกวัดจากยอดที่เกิดก่อนรับผิดชอบพื้นที่ ยอดนั้นไม่ใช่ฐานที่ยุติธรรม ควรใช้ข้อมูลช่วงที่มีโอกาสทำงานจริงและบันทึกปัจจัยที่ควบคุมไม่ได้

ใช้ Probation Decision Log ตลอดช่วงทดลองงาน

Log ควรบันทึกเป้าหมาย งานที่มอบ ข้อเสนอแนะ ความช่วยเหลือ คำตอบของพนักงาน และการตัดสินใจแต่ละรอบ ผู้ประเมินต้องแยกข้อมูลที่เห็นเองออกจากความเห็นของผู้อื่น เมื่อเปลี่ยนหัวหน้า ผู้รับช่วงควรอ่าน Log ก่อนเพิ่มเกณฑ์ใหม่

Red-Team การตัดสินใจไม่ผ่านทดลองงาน

คำถามพยานที่ควรมีสัญญาณให้หยุด
เกณฑ์แจ้งเมื่อใดเอกสารวันเริ่มงานและการประชุมเปิดเกณฑ์ปรากฏครั้งแรกในแบบประเมินปลายรอบ
มีโอกาสทำงานพอหรือไม่รายการงานและช่วงที่ระบบพร้อมส่วนใหญ่เป็นเวลารอหรือฝึก
ได้รับข้อเสนอแนะหรือไม่บันทึกตัวอย่างงานและสิ่งที่ต้องแก้คะแนนต่ำแต่ทุกบันทึกเขียนว่าไม่มีปัญหา
ผลเทียบกับคนอื่นอย่างไรมาตรฐานตำแหน่งเดียวกันเปลี่ยนเกณฑ์เฉพาะราย

แฟ้มจำลอง: พนักงานลาตามสิทธิระหว่างช่วงประเมิน

พนักงานขาดช่วงประเมินเพราะลาโดยมีเหตุและกลับมามีเวลาทำงานจริงน้อยกว่าที่แผนต้องใช้ บริษัทควรดูว่ามีชิ้นงานพอหรือไม่ หากข้อมูลไม่พอ การขยายช่วงประเมินต้องมีเหตุ ระยะเวลา และเกณฑ์เดิมที่ชัด ห้ามใช้การลาเป็นคะแนนลบหรือเขียนว่าขาดความทุ่มเท

Meeting Script สำหรับหัวหน้างาน

  • เริ่มจากงานและมาตรฐานที่เคยแจ้ง
  • แสดงตัวอย่างเฉพาะชิ้นและเปิดให้ตรวจข้อมูล
  • ถามอุปสรรคและการช่วยเหลือที่ยังขาด
  • ยืนยันสิ่งที่ต้องทำก่อนรอบถัดไป
  • ส่งบันทึกให้พนักงานอ่านและแนบคำเห็นต่างได้

สำนักงานกฎหมายยอดทิพย์ธรรม ช่วยอะไรได้บ้าง

ทีมทนายคดีแรงงานของเรารับตรวจและร่างสัญญาทดลองงานพร้อมแบบประเมินที่ผูกกันเป็นชุดเดียว ตั้งแต่เกณฑ์วัด จุดประเมินระหว่างทาง ไปจนถึงหนังสือแจ้งผล เพื่อให้ฝ่ายบุคคลใช้ได้ทุกตำแหน่งโดยไม่ต้องคิดใหม่ทุกครั้ง

จุดที่สำนักงานเน้นเป็นพิเศษคือการจัดระบบเอกสารและพยานหลักฐานตั้งแต่ต้น เพราะช่วงทดลองงานเป็นช่วงสั้นที่สุดที่บริษัทมี การเริ่มเก็บเอกสารช้าไปหนึ่งเดือนจึงแปลว่าไม่เหลือเวลาแก้แล้ว

สรุป

สัญญาทดลองงานไม่ใช่สัญญาที่ทำให้บริษัทมีอิสระเต็มที่ เพราะเป็นสัญญาจ้างที่ไม่มีกำหนดระยะเวลา การให้พ้นสภาพจึงเป็นการเลิกจ้างที่ต้องบอกกล่าวล่วงหน้า และเมื่อทำงานติดต่อกันครบ 120 วันก็เข้าเกณฑ์ค่าชดเชยตามมาตรา 118 แล้ว ส่วนตัวเลข 119 วันเป็นแนวปฏิบัติของฝ่ายบุคคล ไม่ใช่ระยะเวลาที่กฎหมายกำหนด สิ่งที่ตัดสินผลจริงจึงไม่ใช่จำนวนวัน แต่คือมีเกณฑ์ที่บอกล่วงหน้าและมีการประเมินระหว่างทางหรือไม่ ตัวบทล่าสุดตรวจได้ที่ฐานข้อมูลกฎหมายแรงงาน กระทรวงแรงงาน และแนวปฏิบัติที่กรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน โดยควรตรวจสอบข้อมูลล่าสุดก่อนนำไปใช้ทุกครั้ง

หากบริษัทกำลังจะแจ้งผลทดลองงาน ปรับแบบประเมิน หรือเลิกจ้างพนักงาน ควรให้ฝ่ายกฎหมายตรวจเอกสารก่อนดำเนินการ เพราะความเสี่ยงส่วนใหญ่เกิดจากเอกสารที่จัดทำไว้ตั้งแต่ต้น ไม่ใช่เฉพาะวันที่เกิดข้อพิพาท ปรึกษาทีมทนายของสำนักงานกฎหมายยอดทิพย์ธรรม โทร 081-327-8551 | LINE @995iqtpa หรือนัดหมายปรึกษาที่นี่

ข้อกฎหมายที่เกี่ยวข้อง

  • การทดลองงาน : กฎหมายแรงงานไทยไม่ได้กำหนดระยะเวลาทดลองงานไว้เป็นการเฉพาะ และการทดลองงานไม่ทำให้เกิดสัญญาประเภทใหม่ ยังเป็นสัญญาจ้างที่ไม่มีกำหนดระยะเวลา ลูกจ้างทดลองงานจึงมีสิทธิพื้นฐานเช่นเดียวกับลูกจ้างทั่วไป
  • พ.ร.บ.คุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 มาตรา 118 : สิทธิได้รับค่าชดเชยเริ่มต้นเมื่อลูกจ้างทำงานติดต่อกันครบ 120 วัน แต่ไม่ครบหนึ่งปี ซึ่งเป็นที่มาของแนวปฏิบัติ "ทดลองงาน 119 วัน" ของฝ่ายบุคคล (เป็นแนวปฏิบัติ ไม่ใช่ตัวเลขตามกฎหมาย)
  • มาตรา 17 วรรคสอง และมาตรา 17/1 : การบอกเลิกสัญญาที่ไม่มีกำหนดระยะเวลาให้แจ้งในหรือก่อนวันจ่ายค่าจ้าง เพื่อให้มีผลในวันจ่ายค่าจ้างคราวถัดไป หรือจ่ายเงินถึงวันที่การบอกเลิกจะมีผลแล้วให้ลูกจ้างออกทันที หลักนี้ใช้กับการไม่ผ่านทดลองงานด้วย
  • มาตรา 119 : เหตุที่นายจ้างไม่ต้องจ่ายค่าชดเชยเป็นไปตามที่กฎหมายกำหนด "ไม่ผ่านการประเมิน" ไม่ได้อยู่ในเหตุเหล่านั้น
  • มาตรา 119 วรรคท้าย : หากนายจ้างจะอ้างเหตุแห่งการไม่จ่ายค่าชดเชยตามมาตรา 119 ต้องระบุข้อเท็จจริงอันเป็นเหตุไว้ในหนังสือหรือแจ้งลูกจ้างในขณะเลิกจ้าง มิฉะนั้นจะยกเหตุนั้นขึ้นอ้างภายหลังไม่ได้
  • มาตรา 14/1 : สัญญาจ้าง ข้อบังคับ ระเบียบ หรือคำสั่งของนายจ้างที่ทำให้นายจ้างได้เปรียบลูกจ้างเกินสมควร ศาลมีอำนาจสั่งให้มีผลใช้บังคับเพียงเท่าที่เป็นธรรมและพอสมควรแก่กรณี

คำถามที่พบบ่อย

กฎหมายกำหนดให้ทดลองงานได้กี่วัน

ไม่มีมาตราใดกำหนดระยะเวลาทดลองงานไว้เป็นการเฉพาะ บริษัทจึงกำหนดเองได้ตามความเหมาะสมของงาน ตัวเลข 119 วันที่ใช้กันแพร่หลายเป็นแนวปฏิบัติของฝ่ายบุคคลที่ผูกกับเกณฑ์ในมาตรา 118 ซึ่งให้สิทธิค่าชดเชยเมื่อทำงานติดต่อกันครบ 120 วัน สิ่งที่สำคัญกว่าจำนวนวันคือมีเกณฑ์ประเมินที่บอกล่วงหน้าและมีการประเมินระหว่างทางหรือไม่

ไม่ผ่านทดลองงาน ต้องบอกล่วงหน้าไหม

ต้องบอกกล่าวล่วงหน้า เพราะการทดลองงานยังเป็นสัญญาจ้างที่ไม่มีกำหนดระยะเวลา หน้าที่ตามมาตรา 17 วรรคสองจึงยังใช้ หากไม่บอกกล่าวก็ต้องจ่ายเงินแทนการบอกกล่าวล่วงหน้าตามมาตรา 17/1 เงินก้อนนี้เป็นก้อนที่บริษัทลืมบ่อยที่สุดในกรณีทดลองงาน จึงควรตั้งงบไว้ตั้งแต่ต้น

ทำงานเกิน 120 วันแล้วแต่ยังทดลองงานอยู่ ต้องจ่ายค่าชดเชยไหม

สิทธิค่าชดเชยตามมาตรา 118 ผูกกับระยะเวลาทำงานติดต่อกัน ไม่ได้ผูกกับชื่อเรียกสถานะว่าเป็นพนักงานทดลองงานหรือพนักงานประจำ เมื่อทำงานติดต่อกันครบ 120 วันขึ้นไปก็เข้าเกณฑ์ขั้นแรกแล้ว การต่อระยะเวลาทดลองงานจึงไม่ได้ทำให้ภาระเงินหายไป และควรคำนวณให้ครบก่อนตัดสินใจทุกครั้ง

ต่อระยะเวลาทดลองงานได้ไหม

ทำได้และเป็นทางเลือกที่ปลอดภัยกว่าการแจ้งไม่ผ่านทั้งที่ไม่มีเอกสารประเมิน แต่ต้องเข้าใจว่าการต่อระยะเวลาไม่ได้หยุดการนับอายุงาน และควรทำเป็นลายลักษณ์อักษรพร้อมระบุเหตุผล เกณฑ์ที่ยังไม่ถึง และสิ่งที่บริษัทจะสนับสนุนเพิ่ม เพื่อให้การต่อเวลานั้นแสดงว่าบริษัทตั้งใจให้ผ่านจริง

เขียนในสัญญาว่าไม่ผ่านทดลองงานให้ออกทันทีโดยไม่จ่ายอะไร ได้ไหม

เป็นข้อความที่มีความเสี่ยงสูง เพราะขัดกับหน้าที่บอกกล่าวล่วงหน้าตามมาตรา 17 วรรคสองและมาตรา 17/1 และหากลูกจ้างทำงานครบ 120 วันแล้วก็ยังมีสิทธิค่าชดเชยตามมาตรา 118 นอกจากนี้ข้อสัญญาที่ทำให้นายจ้างได้เปรียบเกินสมควรยังอยู่ในขอบเขตของมาตรา 14/1 จึงควรให้ฝ่ายกฎหมายตรวจถ้อยคำก่อนนำแบบฟอร์มไปใช้ทั้งองค์กร

นายเอกราช ทิพย์แมม
ผู้เขียน นายเอกราช ทิพย์แมม คดีครอบครัว มรดก และหนี้สิน

สาขาที่เชี่ยวชาญ: ครอบครัว · มรดกและพินัยกรรม · หนี้สินและบังคับคดี

ดูประวัติทีมทนายความ →

บทความนี้เป็นความรู้กฎหมายทั่วไปเพื่อความเข้าใจเบื้องต้น ไม่ใช่คำปรึกษาทางกฎหมายเฉพาะคดี ผลทางกฎหมายขึ้นอยู่กับข้อเท็จจริง เอกสาร และพยานหลักฐานของแต่ละกรณี ควรปรึกษาทนายความเพื่อประเมินเรื่องของท่านโดยเฉพาะ

แชร์: Facebook LINE

บทความที่เกี่ยวข้อง

ฝ่ายบุคคลตรวจปฏิทินและใบรับรองแพทย์ของพนักงานที่ลาป่วยบ่อยก่อนพิจารณามาตรการ กฎหมายแรงงาน

ลาป่วยบ่อยแต่มีใบรับรองแพทย์ HR ตรวจอะไรได้ก่อนลงโทษหรือเลิกจ้าง

ลาป่วยบ่อยแต่มีใบรับรองแพทย์ HR ควรแยกสิทธิลาป่วย ขั้นตอนการลา และหลักฐานให้ชัดก่อนลงโทษหรือเลิกจ้าง

นายเอกราช ทิพย์แมม ·อ่าน 14 นาที
หัวหน้าแผนกและฝ่ายบุคคลบันทึกความเสียหายของเครื่องจักรก่อนพิจารณาหักค่าจ้างชดใช้ค่าเสียหาย กฎหมายแรงงาน

หักค่าจ้างชดใช้ค่าเสียหายได้ไหม เมื่อพนักงานทำทรัพย์สินบริษัทเสียหาย

หักค่าจ้างชดใช้ค่าเสียหายต้องแยกจากสิทธิเรียกร้อง ตรวจความจงใจหรือประมาทร้ายแรง หนังสือยินยอม และเพดานการหักก่อนดำเนินการ

นายเอกราช ทิพย์แมม ·อ่าน 12 นาที
ผู้บริหารและฝ่ายบุคคลวางแผนกำหนดวันปิดประกาศก่อนย้ายสถานประกอบกิจการ กฎหมายแรงงาน

ย้ายสถานประกอบกิจการ ต้องแจ้งพนักงานเมื่อไรและเตรียมเอกสารอะไร

ย้ายสถานประกอบกิจการต้องปิดประกาศล่วงหน้าอย่างไร ตรวจเส้นตาย 30 วัน สิทธิพนักงาน และเอกสารที่ต้องเสร็จก่อนวันย้าย

นายเอกราช ทิพย์แมม ·อ่าน 6 นาที

ปรึกษาทนายคดีแรงงานของเรา

เราพร้อมรับฟังและประเมินแนวทางที่เหมาะกับกรณีของท่าน ทุกเรื่องเป็นความลับ

แชทผ่าน LINE